Actueel Noordhorn????!! www.bloeiendonkruid.com
Een onverwachte ontmoeting tijdens de intocht van de Goedheiligman bij de aanlegplaats aan het Van Starkenborghkanaal. Met Ruben Helmus, zoon van Jaap Helmus en Bea Bron uit de Langestraat.
“Weet jij dat Ruben al 1½ jaar in Australië verblijft?!”
Nee, dat wist ik niet, goh…! Iets voor een interview? Ruben aarzelt, maar dan voelt hij er wel voor zijn verhaal te doen. Afspraak in de ouderlijke woning waar vriendin Lilia, Taiwanese én Australische, de gastvrijheid bekroont met thee, Taiwanese koekjes en lekkere hapjes! Gastvrijheid met een gouden rand! ‘The story’ van een Noordhorner oud-leerling die de wereld verkent, in Australië van aanpakken weet en daar Amor op zijn pad ontmoet:
Ruben Helmus (26) is in december 1987 geboren in het ouderlijk huis aan de Langestraat, “hier in de slaapkamer”. Als enige, want zus Lotte en broer Leon zagen het levenslicht in het ziekenhuis te Groningen. Nee, veel herinnert Ruben zich niet van die jonge jaren, al schemert er vaag iets door van de peuterspeelzaal in het vroegere dorpshuis bij het sportveld aan de Noorderweg. Met Marjan Velthuis als leidster, “een pittige dame!” En de basisschoolperiode aan de Oosterweg? Juf Trijntje, juf Vesna, de gezichten duiken op. “En juf Giny Vonk, met die harde stem! Van haar kreeg ik extra hulp!” Ruben vond zichzelf “een beetje lui” in die basisschooltijd, dat wil zeggen “ik zocht vaak de makkelijkste weg”… Onzekerheid….
Vrienden uit die tijd? Het buiten spelen komt ter sprake, het basketballen en het voetballen, met Jesper Veltrop en Jelte de Vries! Graag naar school? Nee, het was prettiger geweest als de schooltijd had bestaan uit een kwartier les en de rest pauze…. Opvallende activiteiten waren de spelletjesmiddag, het schaken en andere bordspelen, de musicals… (“Ik zou nu niet eens meer op het podium durven staan…”), het schoolzwemmen in “De Waterborgh”. Zwemmen deed Ruben volop, hij haalde de diploma’s A t/m D. Andere buitenschoolse activiteiten? Gitaarles in Zuidhorn (“Dat wil ik nu weer gaan oppakken!”) en basketball… Het liefst buiten spelen met vrienden, bij de scholen bijvoorbeeld, en op het sportveld. Ook bij huis, een hut bouwen in de tuin! (“Daar zat ik vaak in!”)
Binnen draaide het voor Ruben vooral om de computer! “We hadden vrij vroeg een computer! Eerst vooral spelletjes spelen, maar later wist ik ook hoe je hem uit elkaar moest halen en weer in mekaar moest zetten!” Na de basisschool werd er gekozen voor de Leon-van-Gelder-(Midden)school in Vinkhuizen (Groningen). Een breed samengestelde schoolbevolking, vier jaar lang. Gemengde gevoelens tijdens het terugblikken. “Op zich gezellige jaren, maar wel ‘harder’ dan op de basisschool! Veel ‘Stadskinderen’, je moest echt leren voor jezelf op te komen…” Toch noemt Ruben het een goede school, waar hij uiteindelijk een KBL-diploma haalde. Daarna 3 jaar MBO (“Noorderpoort”, ook Vinkhuizen) met ICT als belangrijkste lesthema: Computers leren kennen, netwerken, verslagen maken, ook in groepsverband… Na de 3 MBO-jaren nog een extra jaar, een specialisatie: “Programmeren”. “Maar dat was niet mijn ding, al heb ik het wel afgerond.” De MBO-jaren horen allerminst tot Rubens favoriete schoolperiode… “Geringe motivatie bij leraren en leerlingen, geen inspirerende omgeving… Leraar ziek? Geen vervanging… Laatste jaar? ‘Doe maar wat…’ Sommige docenten zeiden ronduit: “Jullie willen niet leren, dan geven wij ook geen les…” Ik vond het vaak vreselijk! Goed dat ik er hier thuis wel over kon praten…!”
Ruben was na de voltooiing van MBO 4 inmiddels 20 geworden. “Eigenlijk wist ik nog niet precies wat ik moest doen…” Hoe ging je naar de Stad? “Op de fiets! ’s Winters als het al te bar werd, met de bus! En later het gemak van de OV-kaart…” Hoewel hij het thuis prima naar zijn zin heeft, grijpt Ruben toch de kans een kamer in Groningen te krijgen. Een vriend van zijn vader heeft een prachtig pand in Stad, daar kan Ruben een grote, gedeelde kamer huren. Een buitenkansje, al wordt Ruben niet bepaald een stadsmens. “Niet echt mijn ding… Duur en weinig ruimte!”. Geld verdient Ruben na zijn MBO4 met callcenterwerk bij de uitkeringsinstantie UWV, vlakbij het hoofdstation. Militaire dienstplicht is er niet meer, hoewel Ruben nog wel met de gedachte heeft gespeeld bij het leger te solliciteren. “Bij het leger kun je veel reizen!” En reizen, dat wil hij graag! Ooit dacht hij erover, als 16-jarige, om een opleiding te doen voor de binnenvaart, “moest je naar een internaat. We zijn nog wezen kijken, maar het ging niet door…” Wat wilde hij nou precies? Dat wist Ruben niet. Het callcenterwerk betaalde niet eens zo slecht, “ik had ook leuke collega’s”, maar toch begon het te kriebelen, “ik wilde iets anders doen! Van dat callcenterwerk werd je niet echt blij…” Ruben besloot weer thuis te gaan wonen en geld te gaan sparen voor een reis naar Australië! Verhalen van vrienden en kennissen versterkten zijn motivatie, verhalen over backpacking, over “het vriendelijke land, de aardige mensen!” Toen een flink bedrag was gespaard, vroeg hij via de website van de Australian Backpackers een visum aan. Die organisatie heeft ook een bureau in Nederland. “Je gaat alleen en dan heb je toch iets meer zekerheid, duidelijkheid. Dat bureau helpt met het zoeken naar werk, met het aanvragen van een bankrekening, etc. Het was wel een raar gevoel, toen ik wegging, via Schiphol. Tranen…” Ruben ging eerst naar Thailand, daar bleef ij een maand ongeveer rondkijken! Hij verbleef o.a. op het eiland Kohtao, leerde daar duiken, ontmoette nieuwe mensen, reisde samen. “Het leven in Thailand is niet zo duur…” Na ruim vier weken door naar Australië, naar Sydney, waar een Nederlands meisje hem wat wegwijs maakte. “Onderdak in een hostel, met 6 of 10 man op één kamer, soms met 20….” Ruben zat het mee, hij trof meteen een Nederlander met wie hij goed kon opschieten. “Ook een Fransman, Tristan, die heb ik wat Engels geleerd!” De eerste tijd was het vakantie houden en zorgen dat je de noodzakelijke voorzieningen voor elkaar had: Bankpas, zorgpas…. Maar ja, dan raakt het geld op… Bij een video-organisatie werd een traject opgezocht. Een cursus, boerderijwerk, motorrijles, achter de koeien aan, kilometers lange tochten! Ruben koos voor de “Outback”, het droge, warme midden van Australië. Hij kon aan de slag op een boerderij (200.000 acres!) “Supergroot!” De handen uit de mouwen, vee verzorgen (2000 schapen, 4000 koeien!), wegen aanleggen en onderhouden, “’k heb ook eens een bulldozer gefikst!” Standplaats? “Sydney-Cunnamulla” (platteland), “een klein dorp, en daar nog eens 50 km van af…!” Hij ging erheen met de bus, “een lange, rechte weg, je ziet bijna niks! Een grote zandvlakte, warm, soms wel 40°…” Bij elk stuk land werd water uit de grond gehaald, op het terrein gespoten… “Dat werd later ook een van mijn taken, controle! Met een pick-up-truck rondrijden, schapen scheren, lammetjes tellen.. Moesten de staarten eraf worden gesneden, chemisch spul erop! Voor de hygiëne… Soms het vee binnenhalen met behulp van de motor, soms met ondersteuning van een vliegtuig. Hoorde je via de radio: ‘Naar het noorden!’ Kon je zien aan de zonnestand, de richting bepalen. Elke dag als je opstond, keek je waar de zon begon…En letten op de schaduw bij bomen…” Geen werk voor watjes… Het afsnijden van staarten, of van de ballen van een ram… “Sommige hadden maar één bal, werden afgeschoten!” En ontspanning? “Eens per twee weken was er op een centrale plaats een feestje: muziek, eten, drinken…”
Bijna drie maanden hield Ruben dit vol, maar het klikte niet echt met het zwijgzame gastgezin. “Ik kan er niet goed tegen dat het lang stil is… En ik kreeg vaak de rotklusjes…” Ruben ging weer op reis, naar Byron Bay, een soort “hippiestadje”, weer nieuwe mensen ontmoet! Verder getrokken, met het vliegtuig naar Cairns, zijn Franse vriend Tristan achterna. Betere werkgelegenheid, vooral op bananenboerderijen! Via een agency kreeg Ruben een baan, “moest je wel eerst 100 dollar betalen!” Ruben ontmoette een boer, Italiaan van oorsprong (“Hard praten, hard lachen!”) en kreeg onderdak in een ‘working hostel’. Baan en onderkomen hoorden bij elkaar. “Je betaalde 160 dollar voor het verblijf, je verdiende op de boerderij 700 dollar!” Daar, op de boerderij bij Cairns, kwam Amor op Rubens pad! Ontmoette hij zijn huidige vriendin Lilia. “Lilia komt oorspronkelijk van Taiwan, maar werkte al enkele jaren in Australië. Haar werkgever ‘sponsorde’ haar, ze mocht blijven. Ze heeft een Taiwanese en een Australische pas!” Ruben werkte daar eerst enkele maanden. Toen ging Lilia vanwege het Chinese Nieuwjaar naar Taiwan, en Ruben ging haar achterna… “Moeilijk praten met de familie! Onwennig… Maar ze vonden het wel heel leuk! Zeiden ze ‘Hé, foreigner!’ Ruben en Lilia bleven er een maand, “alle familie gezien! En ze waren allemaal blij!” Een keerzijde? Taiwan is een eiland ‘van hard werken’, “het draait vooral om geld en status!” Ruben en Lilia keerden terug naar Australië, naar Cairns, “zelfde plek, zelfde hostel!” (Al knoopte Ruben er voor de terugkeer nog enkele dagen Japan aan vast!) Ruben kreeg (een uitzondering!) toestemming om te gaan samenwonen met Lilia, op een kleine kamer in Lilia’s hostel. Zij werkte als wallaby-verzorgster. (Een wallaby is een klein soort kangoeroe). Het avontuurlijke tweetal heeft inmiddels ook al ruim twee maanden rondgereisd in Singapore, Maleysia, Cambodja… “Rondgetoerd op een kleine scooter! Zo’n 5000 kilometer gereden!”
Ze zijn eerst nog terug geweest naar Australië vanwege een huwelijk van Lilia’s vriendin! Daarna per vliegtuig de lange reis naar Nederland! “Zestien uur vliegen!” En het weerzien met de ouders op Schiphol! Blij terug te zijn! (“Ik ben niet zo’n beller, en van Skype hou ik ook niet…!”)
Wat nu? “Ik kan dat leven in Australië niet zo maar loslaten!” In januari 2014 gaan Ruben en Lilia terug naar het nieuwe continent. “Gaan we een visum voor mij aanvragen, proberen samen een toekomst op te bouwen! Hard werken, maar ook reizen, rondkijken! En in Australië zijn ze blij met je!! Je kunt er goed verdienen, het is een mooi land, ook om geld te sparen voor een grote reis!” Toekomstverwachting? “Ik denk dat ik daar wel blijf!” (JB)
PS. Ruben en Lilia hebben een website: www.demuss.nl. “We proberen alles bij te houden, liggen nog wel een beetje achter…” En mochten er mensen met vragen zijn, Ruben wil wel helpen!
Eerder in beknopte vorm gepubliceerd in “Noordhorn Nu”, januari 2014, 11e jaargang, nummer 1 (maandelijks orgaan van de handelsvereniging “Fortuna” en Vereniging Dorpsbelangen Noordhorn)
Noordhorn heden en verleden 