Harma Postema, zo kent Noordhorn haar, de vrouw van Dik. Geboren in Stad, maar inmiddels volledig ‘vernoordhornst’. Puutholder van het unieke, aloude Onderlinge Fonds voor Zieken, creatief kaartenmaakster en medeverantwoordelijk voor de wederopstanding van de BINGO in de Dörpsstee! Een portret:
Harma Zwart is geboren op 4 oktober 1949. “Dierendag, gemakkelijk te onthouden…!” Geboorteplaats: De stad Groningen, Oosterpoortbuurt, niet ver van de Meeuwerderweg, “Kom, hoe heet die straat: Paulus Lammersstraat!” Harma was een nakomeling, boven zich had ze twee broers en een zus, meer dan 15 jaar ouder dan zij. Vader Zwart is zeeman. Hij komt als invalide terug uit Amerika, als Harma nauwelijks vier jaar is. Veel aandacht voor zijn jongste dochter heeft hij bovendien niet… Niet veel later gaan de ouders uit elkaar (Het gezin woonde toen in de Selwerderstraat, waar het via de Zoutstraat belandde). Harma gaat met haar moeder “op zwerftocht”, de eerste tijd inwonend bij haar oudste zus, opnieuw aan de Zoutstraat bij de Noorderhaven. Steeds verschillende woonplaatsen (in de Stad), ook steeds verschillende scholen, en dat laat zijn sporen na. Van het kleuteronderwijs herinnert Harma zich “De Korenbloem” aan de Nieuwe Kijk in ’t Jatstraat. De schoolwisselingen (o.a. de OLS aan de Warmoesstraat en “eentje dicht bij het plantsoen”…) beïnvloeden de schoolprestaties steeds meer. In de vierde klas blijft ze zitten. Daarna breekt ze met haar moeder (die een groot alcoholprobleem heeft), loopt weg en vindt een plek bij haar zus. Voor het eerst ontstaat er rust tijdens “de groei naar volwassenheid”. Na de lagere-schoolperiode gaat Harma naar de Huishoudschool aan de Kruitlaan, bij de Stadsschouwburg. “Ik weet nog dat daar een klein winkeltje was met heerlijk snoep, zoals de beroemde ‘Jamaica’s!” De plek van de LHNO-school heeft meer voordelen. Dichtbij de Meikermis op de Grote Markt… Harma haalt na drie jaar haar diploma, gaat dan naar de VVB (Verzorgende Beroepen), loopt stage in Emmen, maar voltooit de opleiding niet. Ze wil dolgraag kraamverzorgster worden, maar is nog te jong om aan die opleiding te beginnen. Tot haar achttiende werkt ze bij een chirurg in Groningen-Zuid. Als ze 18 is, volgt ze de Opleiding Kraamverzorgster in “Huize Violetta” te Heerenveen (‘Assen zat vol!’) Door de week intern, haar zwager zorgt ervoor dat ze ’s maandags tijdig de bus pakt en vrijdags haalt hij weer van de bushalte. “Een heel leuke tijd”, aldus Harma, “midden tussen al die Friese trutjes…” Haar docente ziet er trouwens nauwgezet op toe dat er niet alleen Fries wordt gesproken, Nederlands is de voertaal, er zitten meerdere kandidaten uit Groningen en Drenthe in de groep. In 1969 verlaat Harma de opleiding met haar felbegeerde diploma en kan aan de slag als kraamverzorgster. Inmiddels is Dik Postema op het tapijt verschenen, de man met wie Harma in 1972 trouwt. Aanvankelijk werkt Dik bij Jos Beeres in Stad, wordt daarna vrachtwagenchauffeur. Geen werk dat te koppelen is aan regelmatige werktijden. Dat geldt ook voor kraamverzorgsters, baby’s worden evenmin uitsluitend in kantoortijd geboren…. Dik en Harma willen niet langs elkaar heen leven, Harma gooit de handdoek in de ring, stopt met haar kraamverzorging. Doet aanvankelijk wel ander werk bij o.a. de Vendet in Paddepoel, wordt een gewaardeerde huisvrouw. Eerst in de duplexwoning aan de Corantijnstraat in de West-Indische buurt, vanaf 1976 aan de Goudlaan (Vinkhuizen) in een flat, driehoog.
Maar hoe belanden jullie dan in Noordhorn?!
Min of meer bij toeval. Tijdens een gesprek na een crematieplechtigheid komt de Oosterweg 54 ter sprake. Een nichtje van Harma, Annemarie Zwart woont daar samen met Jan Karstens. (De laatste heeft destijds gemusiceerd samen met Sijtse Scheeringa, de bard van Niehove). Annemarie en Jan willen wat anders en verkopen het huis aan Dik en Harma die in december 1982 in Noordhorn komen wonen. Nee, ze kennen er niemand, maar dat verandert gestaag. Vanaf het allereerste begin krijgen ze goede contacten in de buurt, met de Veenstra’s en de familie Wobbes van de overkant, en met de oudere buren ernaast, Jenne Hummel en zijn vrouw. Het dorpsleven kennen ze, o.a. van Harma’s vader in Vierhuizen, “altijd de achterdeur open!” (“Wat dat betreft was het toen gezelliger dan tegenwoordig!”) Belangrijk is ook het contact met Ida Koets geweest, die voor de verdere introductie in de dorpsgemeenschap zorgt. Harma en Dik worden lid van het Onderlinge Fonds voor Zieken, waarvoor ze nu al weer geruime tijd het penningmeesterschap voor haar rekening neemt. Harma en Dik, zelf kinderloos, worden ook actief in het schoolleven van de Openbare Lagere School. Harma o.a. als leesmoeder, toen een tamelijk nieuw (en gewaardeerd) verschijnsel. Ze is ook actief in het documentatiecentrum van de O.L.S. en helpt jarenlang mee de traditionele FLORALIA tot een succes te maken. De eigen schuur wordt er zelfs voor ontruimd om tijdelijk de planten te herbergen! Het jaarlijkse hoogtepunt vindt Harma altijd de meerdaagse schoolreizen met de bovenbouwgroep. Het ene jaar naar het Natuurvriendenhuis nabij Havelte, het andere naar het NIVON-huis bij Noordlaren. (“En mijn eerste schoolreis was nog naar “De Pieterberg” bij Westerbork!”) Heerlijke dagen, ook al gaat er wel eens iets mis… “We moesten een keer terug met de auto, omdat we de gehaktballen vergeten waren…. En een andere keer deden wij (de keukenploeg) een middagdutje, versliepen we ons grandioos! Haast je rep je om de warme maaltijd op tafel te krijgen…”
Per fiets op weg naar Noordlaren, tussenstop tussen Lettelbert en Leekstermeer. Jaren tachtig? Tweede van rechts Harma Postema, naast Dea Pol. Op de voorgrond Ronnie Zevenberg. links JB
Brengers/halers meerdaagse schoolreis, naar “Het Hunehuis” nabij Havelte, denk ik. LInks Harma’s echtgenoot Dik Postema, in de bloei van zijn leven. In het midden Willem en Mary Schuringa, oud-Noordhorners.
Nog een bezigheid in het dorp Noordhorn? Ja, oppassen op Floor en Daan, de kinderen van Boudewijn ’t Sas en Betty! En ons huis is een aantal jaren ‘hangplek’ voor een groep jeugd geweest! Bovendien wordt Harma betrokken bij de organisatie van de maandelijkse BINGO in de oude Dörpsstee bij het sportveld aan de Noorderweg. Opvolgster van Ida Koets en Marieke Bellinga, Harma doet het 8 jaar, samen met bijvoorbeeld Attie Poel en Tjitske Bos.
Anno 2012 is de situatie wel veranderd. Alhoewel, de BINGO is terug, na jaren afwezigheid, nu in de nieuwe Dörpsstee. Eendrachtige samenwerking met Angélique Cruiming! Harma is ook tot ‘puutholdster’ van de “Onderlinge” benoemd. Dat betekent vergaderen, het regelen van de inning van de contributie, het uitschrijven van de kwitanties, enz. Bovendien gaat Harma wekelijks de brug over naar Zuidhorn, ze is vrijwilligster in het nieuwe Zorgcentrum. Moeten we haar grootste hobby vanzelfsprekend niet vergeten: het maken van ansichtkaarten door middel van diverse technieken: 3D knippen, borduren, noem maar op. Vaak samen met vriendin Anita Kuizenga, tegenwoordig ook met haar vroegere overbuurvrouw, Ria Veenstra die weer nieuwe technieken binnenbrengt. (Kaarten zijn te koop in Kapsalon Noordhorn, bij Grietien!) Of er voor de 3e keer een creatieve markt komt in de Dörpsstee? Harma hoopt van wel, al verveelt ze zich sowieso niet. Het volksdansen in het oude gymgebouw te Zuidhorn is beëindigd, maar puzzelen en lezen is ook aangenaam! En af en toe een vakantie met manlief Dik, bij voorkeur naar Harma’s favoriete land Oostenrijk “Dat’s mien laand!”), al is Schiermonnikoog een uitstekend alternatief!
De toekomst? We proberen gezond te blijven, bezigheden te houden! Noordhorn is voor ons een prachtige plek om te wonen, we hebben onze stek gevonden! (JB)
Harma als bestuurslid van het ‘Onderlinge Fonds voor Zieken” bij het 125-jarig bestaan in april 2011
@foto’s 1 en 4: jan blaauw
Foto’s 2 en 3: onbekend
Eerder gepubliceerd in beknoptere vorm in “Noordhorn Nu”, november 2012 9e jaargang nummer 10 (maandelijks orgaan van de handelsvereniging “Fortuna” en de Vereniging Dorpsbelangen Noordhorn
Noordhorn heden en verleden 