Op zoek naar iets anders vond ik tijdens het bladeren in fotomappen de volgende oude kiek tussen de foto’s die ik mocht scannen van Leendert Meijer. Een heel oude foto van de Achterweg, die toen nog geenszins Oosterweg werd genoemd (en ook niet abusievelijk Moeshorn….):

Herv. Pastorie Achterweg Noordhorn staat er op deze oude ansichtkaart, die ik vond in het bestand van Leendert Meijer.

Dit is het gedeelte van de Achterweg dat onlangs al vaker in beeld kwam, o.a. op de achterkant van “Noordhorn Nu” (september 2012), maar toen plm. 50 jaar geleden. Verdubbel die periode en je komt blijkbaar uit bij het plaatje zoals boven getoond. Met mijn 2012-ogen kijk ik ernaar en vind het merkwaardig dat er toch op staat: Herv. Pastorie Achterweg Noordhorn. Natuurlijk, die pastorie staat er wel, rechts, op de achtergrond, maar is op deze foto bepaald niet het hoofdonderwerp. De pastorie is overigens wel een van de bestanddelen van deze foto aan de hand waarvan we ongeveer de leeftijd kunnen bepalen… Bovendien is de foto vaker gepubliceerd, en dat helpt! In het fotoboek (rode kaft) dat de Zuidhorner Raiffeisenbank in 1973 uitgaf, staat de beeltenis op bladzijde 50, bovenaan. In de bijgevoegde tekst staat dat de foto van ‘omstreeks 1925′ is. Dan staat er: “1e huis links gesloopt, nu pand fam. Rietsema“. (En in 2012 kun je i.p.v. Rietsema “Stoepker” lezen…) Maar daar ontstaan vraagtekens….  Is het niet de plek waar nu (in 2012) de familie Werksma woont en eerder de familie Roeters? Of vertekent het zo erg? In ieder geval kennen we de volgende huizen: Het dubbele pand van Van Dijk en Nijenhuis, daarna het huisje van eerst O.Duisterwinkel, later W.Jonkman. O ja, in de tekst bij de foto staat ook nog dat “de nieuwe pastorie Ned. Herv. Kerk plm.1916 gebouwd is.” (En rechts de open ruimte waar in 1956 de O.L.S. werd geopend)
Voor alle zekerheid ook nog even gekeken in “Gisteren voor de lens” (Profiel Bedum, 1983).  Dezelfde Achterwegfoto staat ook in dit boek, met méér tekst!  Daar gaan we:
“Op de achtergrond rechts de n.h.-pastorie. Links: de woning van wed. Burgler en fam. Lourens. De man met de fiets is Jannes Cruiming. Vervolgens de dubbele woning in 1917 bewoond door de fam. J.Lodewegen en J.Drenth; later door de fam. Van Dijk en  J. Nijenhuis. Vlak aan de weg staat de zeer oude woning van voorheen O.Duisterwinkel, later W. Jonkman. Op het akkerland, vroeger behorende bij de pastorie, rechts vooraan, is 25 jaar geleden de nieuwe O.L.S. gebouwd.”
Tot zover de tekst in “Gisteren voor de lens”. Hier wordt dus niet meer gezegd dat het huis links op de voorgrond is afgebroken en dat op deze plaats het huis van Rietsema verrees…

We weten nu dat de huidige Hervormde pastorie in 1916 werd gebouwd en dat de oude foto waarschijnlijk in 1925 werd gemaakt. En de oude pastorie? Gaan we terug naar het fotoboekje van de Raiffeisenbank. Op blz. 42 onderaan de volgende foto:

Foto met tekst uit het Fotoboek dat in 1973 werd uitgegeven door de Coöop. Raiffeisenbank Zuidhorn, blz. 42.

Duidelijk is nu dat de oude pastorie in 1915 is gesloopt en dat de nieuwe in 1916 werd gebouwd. De Hervormde gemeente Noordhorn heeft niet lang zonder pastorie gezeten.  Links het vroegere meestershuis, dat later winkeltje werd, nog later  inderdaad bij Paluno werd ingelijfd. Daarna postagentschap annex winkeltje met bijv. kantoorbenodigdheden (maar ook bezems en vliegertouw…) en nu is het woonhuis in wording. Er zijn rond de kerk veel meer bomen geweest, de meeste zijn gekapt. Aan de westkant staat nu een van de twee oude kastanjes te verkommeren.  Hoor ik in de verte al het geluid van de motorzaag?