Noordhorn: Borg? Heerlijkheid? Vraag beantwoord: Geen borg Noordwijk, maar Jensemaborg (Oldehove)

Enkele dagen geleden liet ik op deze weblog de volgende tekening van een borg zien:

Onder de ‘tekening’ (gravure? Ets?) staat: Diest te Noordhorn in ’t Westerkwartier.
Ik had deze illustratie gekregen van Jakob Meijer  (Noordhorn) via zijn vader Leendert. Jakob heeft deze afbeelding gevonden via internet, al weet hij niet exact meer op welke website. Hij herinnert zich iets als “Schatkamer Rotterdam”.
Na plaatsing als blog kwam er een reactie binnen van Tjeert Slagter (Emmeloord):
Deze afbeelding staat ook in het boekje “in en om de kerk
met een verhaal over een eigenwijze jonker.”
Ik dacht dat Tjeert het boekje “In en om de kerk van Noordhorn”  (Wija Friso, uitg. Profiel, 1992) bedoelde, ben gaan zoeken naar de afbeelding en de jonker, maar tevergeefs…. En de illustratie en de jonker niet gevonden…
Uitkomst bracht een bericht van Theo van Hoogen die door zijn zoon op het juiste spoor is gezet. De laatste herkende de afbeelding en wist te vertellen dat ie staat afgedrukt in het befaamde boek “De Ommelander borgen en steenhuizen” van dr.Formsma, mevr.Luitjens en dhr.Pathuis. Dat boek heb ik zelf ook, maar waar? Even zoeken, toch gevonden…. Bladzijde 317, ja, Van Hoogen jr. heeft gelijk! Het betreft niét een afbeelding van de borg “Noordwijk”, maar het is een door Stellingwerf gemaakte tekening van de Jensemaborg”, die heeft gestaan aan de noordkant van de huidige Jensemaweg, de verbindingsweg tussen Balmahuizen/Frytum en Saaksum-Den Ham. In Oldehove dus, al is het wel dichtbij Noordhorn. Van deze “Jensemaborg” is niet veel meer over, al is de plaats waar ie stond wel bekend. Geen borgstee en binnengracht meer, het schathuis heeft zich ontwikkeld tot een boerderij met een lange ree.
Wie de geschiedenis van de Jensemaborg en de bewoners exact wil weten, kan het beste de tekst in het boek van Formsma c.s. lezen op de pagin’s 315  t/m 318. Dan wordt ook de naam Diest duidelijk. In 1656 kocht Johan Wilhelm van Diest de borg met 44 grazen land en bijbehoren voor 20.000 gulden….  In 1682 erft hun zoon Joan Christoffer van Diest de Jensemaborg en via hem wordt zijn zuster Maria Isabella de eigenares. Zij is getrouwd met Ludolf Luurt Ripperda van Winsum. Hun roemruchte zoon is Johan Willem Ripperda die in 1704 in het bezit komt van de borg na de dood van zijn moeder. Deze Ripperda was een avonturier die zelfs minister-president in Spanje is geweest… (Op de Jensemaborg heeft hij niet lang gewoond). Zoon Ludolf Luurt Ripperda heeft de Jensemaborg waarschijnlijk laten slopen, in het begin van de 18e eeuw. (Gegevens ontleend aan “De Ommelander Borgen & Steenhuizen”, pagina’s 315 t/m 318).

Bovenstaande illustratie staat op pagina 317 van het genoemde boek van dr.Formsma c.s.

Onbekend's avatar

About janbee

Na toename vrije tijd verklaarbare groei van interesse voor geschiedenis. Met name betreft het dan het verleden van mijn woonplaats Noordhorn, een eigenzinnig dorp met een (voor mij nog te ontdekken) schat aan historie.
Dit bericht werd geplaatst in Noordhorn (regio), Noordhorn Toén. Bookmark de permalink .

Plaats een reactie

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.